Visuele beperking in het secundair en hoger onderwijs

1. GON-team

Coördinator GON Type 6: Karin Samson

In het schooljaar 2011-2012 begeleiden wij ? jongeren met een ernstige of matige visuele beperking in het secundair en het hoger onderwijs.

Ons GON-team telt 28 mensen (zie foto hierboven) waarvan sommigen ook deeltijds in het BuSO werken.

Al onze GON-begeleiders zijn onderwijskundigen. Het zijn ofwel leerkrachten ofwel paramedici (logo, psycho, ortho, ergo) aangevuld met een onderwijsdiploma.

Elke maand komt het GON-team samen voor intervisie en werkvergaderingen.

2. Toelatingsvoorwaarden

· Een visuele beperking, vastgesteld door een oogarts:

- visus bedraagt 3/10 of minder

- visis bedraagt meer dan 3/10 maar de aard van de visuele beperking maakt GON-begeleiding in het Gewoon Onderwijs noodzakelijk

(in dit geval is een speciaal medisch attest, model B vereist)

· Regio: het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en de provincies Antwerpen, Limburg, Vlaams-Brabant, en Oost-Vlaanderen tot de lijn Geraardsbergen-Lede-Lokeren-Stekene

· Engagement van de betrokkenen (gastschool, leerling, ouders, CLB)

· Tijdig aanmelden (voor 30/06)

3. Nodige documenten

· Medisch attest met de diagnose van de visuele beperking en vermelding van de visus, eventueel aangevuld met een medisch attest B

· Inschrijvingsverslag (opgemaakt door CLB van de verwijzende school)

4. Inschrijvingsprocedure
Wij werken niet met wachtlijsten dus iedereen die aan de voorwaarden voldoet, kan GON-begeleiding krijgen.

Het is de CLB-medewerker die na een overleg op school de aanvraag doet bij de GON-coördinator (zie contactgegevens).

Dit gebeurt telefonisch en/of via een aanmeldingsformulier (kan hier gedownload worden).

Ook ouders, schooldirecties, leerlingbegeleiders of andere verwijzers kunnen met al hun vragen terecht bij de GON-coördinator (zie contactgegevens).

NIEUWE GON-LEERLING

1. Aanmelding door CLB (voor 30/06)

2. Eerste contacten verlopen via GON-coördinator (info om documenten in orde te krijgen)

3. Toewijzing GON-begeleider en kennismaking

4. Opstartvergadering op de gastschool waarbij de partners (ouders,gastschool en CLB) het GON-plan ondertekenen (eind augustus of begin september)

De GON-begeleider neemt dus eind augustus contact op om samen met ouders, school en CLB een opstartvergadering te plannen.

Als wij al vroeger weten welke persoon de GON-begeleiding zal opnemen, proberen we al in juni een kennismakingsgesprek te plannen.

GON-LEERLING KOMT OVER VAN HET LAGER ONDERWIJS

1. Aanmelding door CLB (voor 30/06)

2. Eerste contacten verlopen via GON-coördinator (info om documenten in orde te krijgen)

3. GON-begeleider SO die de overdracht van het lager onderwijs naar het secundair onderwijs met de collega GON-begeleider LO mee opvolgt.

4. Toewijzing definitieve GON-begeleider SO (eind augustus)

5. Opstartvergadering op de gastschool waarbij de partners (ouders, gastschool en CLB) het GON-plan ondertekenen (eind augustus of begin september)

De GON-begeleider SO neemt dus eind augustus contact op om samen met ouders, school en CLB een opstartvergadering te plannen.

Als wij al vroeger weten welke persoon de GON-begeleiding zal opnemen, proberen we al in juni een kennismakingsgesprek te plannen.

5. Frequentie, duur en plaats

• GON-Leerlingen met een matige visuele beperking hebben per onderwijsniveau (kleuter / lager / secundair / hoger) recht op 2 schooljarenGON-begeleiding (2 eenheden van 50 minuten per week.

• GON-Leerlingen met een ernstige visuele beperking hebben recht op GON-begeleiding gedurende de hele studietijd tot 21 jaar (4 eenheden van 50 minuten per week).

• De leerling krijgt daarvan elke week in principe 1 lesuur individuele GON-begeleiding op school. De andere uren worden gebruikt voor de ondersteuning van het schoolteam, voor omzettingen van leerboeken, toetsen, proefwerken, ... en voor aanvullende ondersteunende initiatieven (sociale vaardigheden, mobiliteit, ...). Afhankelijk van de nood kan beslist worden de individuele leerlingbegeleiding uit te breiden tot 2 lesuren per week.

• De GON-begeleiding gebeurt tijdens de lesuren (slechts uitzonderlijk tijdens de middag of na de lesuren). De leerling wordt tijdens de GON-begeleiding lesvrij gemaakt.

• De GON-begeleiding gebeurt in een apart lokaal op de gastschool.

6. Wat houdt GON-begeleiding in?

a) Begeleiding van de individuele leerling

De inhoud van de individuele GON-begeleiding is afhankelijk van de hulpvraag, aangegeven door de leerling, de ouders en de school. Die hulpvraag wordt omschreven op een vergadering in het begin van het schooljaar waarbij het integratieplan besproken wordt. De individuele GON-begeleiding situeert zich voornamelijk op twee domeinen:

1) begeleiding op gebied van leren en studie-organisatie

○ Ondersteuning bij het aanpassen van de leermiddelen en bij het gebruik van hulpmiddelen (TV-loep, bordcamera, ...)

○ Ondersteuning bij studie-organisatie en studieplanning

○ Ondersteuning bij het ontwikkelen van een goede studiemethode

○ Hulp bij de verwerking van bepaalde leerstofonderdelen

○ Actief streven om de studiemotivatie te verhogen

○ Begeleiding bij overgangsmomenten in de schoolloopbaan

2) Bieden van sociaal-emotionele steun en begeleiding

○ Begeleiding bij de sociale integratie in de schoolomgeving

○ Bieden van emotionele steun tijdens moeilijke momenten

○ Bevorderen sociale vaardigheden en zelfvertrouwen (positief en realistisch zelfbeeld)

○ Ondersteunen van de verwerking van het “anders-zijn”

○ Bevorderen van de zelfredzaamheid

b) Ondersteuning van de nabije schoolomgeving (leerkrachten, leerlingbegeleiding, medeleerlingen,...)

- Gestructureerde informatie, advies en tips aan leerkrachten en ander schoolpersoneel i.v.m. schoolse aanpak en omgaan met een leerling met een visuele beperking (informatievergaderingen, klassenraden, wekelijks overlegmoment, ...)

- Snel inspelen op vragen en problemen door een zeer grote bereikbaarheid van de GON-begeleider (aanspreekbaar in leraarskamer, e-mail, telefoon, bakje leraarskamer,…)

- Informeren van klasgenoten wanneer nodig geacht (na consultatie leerling en ouders): organiseren van een inleefles.

c) Ondersteuning van de ruime schoolomgeving (ouders, therapeuten, netwerk)

- Volgens de nood communiceren met de ouders (mail, telefoon) voor advies en ondersteuning in de communicatie met de school, omzettingscentra, Ministerie van Onderwijs, oogartsen, CLB, ...

- Advies en samenwerking met de ouders bij moeilijkheden i.v.m. de aanpak van het studeren thuis (huiswerk maken, toetsen voorbereiden, ...)

7. Extra activiteiten

Informatieavond voor ouders van leerlingen LO

Jaarlijks nodigen wij de ouders van leerlingen met een visuele bepering uit het 5de en 6de leerjaar LO uit voor een uitgebreide informatieavond over de werking van het GOBN in het secundair onderwijs en de kans om ervaringen uit te wisselen met andere ouders van GON-leerlingen.

Activiteiten voor de jongeren zelf

De GON-werking in Woluwe organiseert jaarlijks verschillende activiteiten die de jongeren sociaal en emotioneel vaardiger moeten maken. Deze activiteiten worden georganiseerd door de werkgroep Sociale Vaardigheden (SoVa). Deze activiteiten beslaan één dag of een weekend, waarop de GON-leerlingen elkaar leren kennen en ze onder leiding van ervaren GON-begeleiders op speelse en ongedwongen wijze heel wat bijleren over hoe mensen met elkaar omgaan.

Jaarlijks wordt voor alle GON-leerlingen een Meedoedag georganiseerd in Woluwe. Onze GON-leerlingen worden uitgenodigd om een woensdag in Woluwe door te brengen om eens een heel leuke dag mee te maken die voor hen op maat gesneden is. De Meedoedag is een uitstekende start voor vele jarenlange vriendschappen.

Vorming voor leerkrachten gastscholen

Regelmatig nodigen wij alle leerkrachten uit onze gastscholen uit voor vorming. Deze vorming is concreet en ervaringsgericht. Deze vorming bieden wij ook aan op de scholen zelf (bv. dag van de diversiteit, pedagogische studiedag)

8. Kwaliteitsbevraging

Twee maal per jaar is er een evaluatiemoment (januari en juni). Tijdens een evaluatievergadering op de gastschool buigen de ouders, de schooldirectie, het CLB en de GON-begeliding zich over de gang van zaken van de GON-begeleiding en de vorderingen van de GON-leerling. De bedoeling is de GON-begeleiding indien nodig bij te sturen om zo goed mogelijk te beantwoorden aan de hulpvraag van de leerling, de ouders en de gastschool.

Koninklijk Instituut Woluwe

Geïntegreerd Onderwijs

Visuele beperking in het secundair en hoger onderwijs